هگمتانه، گروه رفیق شهیدم: تاریخ معاصر همدان، در کنار رویدادهای بزرگ انقلاب اسلامی، روایت‌هایی دارد که شاید کمتر درباره آن‌ها صحبت شده باشد. ماجرای انتقال تعدادی از گروگان‌های سفارت آمریکا به همدان و مسؤولیت نیروهایی که در آن دوران، مأمور نگهداری از آنان بودند، یکی از همین روایت‌هاست؛ ماجرایی که بازخوانی آن از زبان شاهدان و همرزمان آن روزها می‌تواند بخش‌هایی از تاریخ این شهر را روشن‌تر کند. در همین راستا،در این صفحه از رفیق شهیدم، با آقای مرادی، از همرزمان شهید مازویی، به گفت‌وگو نشستیم تا درباره این اتفاق تاریخی، شرایط آن دوران و خاطراتشان بیشتر بدانیم.
 آقای مرادی از اینکه وقت گذاشتید و برای روشن شدن بخشی از تاریخ همدان با ما گفت‌وگو می‌کنید، سپاسگزارم. موضوع گفت‌وگوی ما ماجرای گروگان‌های سفارت آمریکاست که گفته می‌شود تعدادی از آن‌ها برای مدتی به همدان منتقل شدند. می‌خواهیم درباره جزئیات این ماجرا و نقش شما و شهید مازویی در آن دوران بیشتر بدانیم.
گرگان‌های لانه جاسوسی حدود 50 نفر بودند که تعدادی از گروگان‌ها پس از ماجرای سفارت آمریکا، برای نگهداری به استان‌های مختلف کشور منتقل شدند و همدان هم یکی از این استان‌ها بود. که 2 تا 3 نفر را به همدان منتقل کردند و من و شهید مازویی از آنان نگهبانی می کردیم.
گروگانها را به استان‌های دیگر هم فرستاده بودند. بعضی استان‌ها با توجه به موقعیت و شرایطشان برای این کار در نظر گرفته شده بودند.
 این افراد در کدام محل نگهداری می‌شدند؟
محل نگهداری آن‌ها یک ساختمان دو طبقه در محدوده خیابان خواجه رشید و اداره گذرنامه فعلی بود.
 شما در آن زمان چه مسؤولیتی بر عهده داشتید؟ با توجه به اینکه سال‌های زیادی از آن دوران گذشته، احتمالاً در آن مقطع سن‌وسال زیادی نداشتید.
بله، نگهبانی می‌دادیم.
 شهید مازویی هم در همان محل مسؤولیت نگهبانی داشتند؟
بله، ایشان هم نگهبان بودند.
 از شهید مازویی در آن دوران چه خاطراتی دارید؟ در زمان نگهداری از گروگان‌ها و نحوه انجام مسؤولیتشان، چه نکاتی در ذهن شما باقی مانده است؟
به دلیل حساسیت و امنیتی بودن و اینکه مسؤولین وقت برای بازدید از گروگانها رفت و آمد داشتند باید افراد خاصی انتخاب می شدند. از همین‌جا مشخص است که شهید مازویی چه شخصیتی داشتند. به عنوان مثال، شهید باهنر بازدید داشتند و لذا هر کسی اجازه این کار و بحث نگهبانی از گروگانها را نداشت.
 مدت نگهداری گروگان‌ها در همدان چقدر بود؟ پس از پایان این مأموریت، چه اتفاقی برای آن‌ها افتاد؟ آیا به محل دیگری منتقل شدند یا تحویل مجموعه دیگری داده شدند؟
حدود یک سال، این گروگان‌ها و جاسوسان در همدان بودند و در نهایت این افراد در چارچوب توافق یا مبادله‌ای به طرف مقابل تحویل داده شدند و بحث همان زیر سؤال بردن استکبار و هیمنه آمریکا بود. سفارت آمریکا 444 روز در اشغال نیروهای جوان انقلابی بود، موضوعی که سبب شد ابهت آمریکا فرو بریزد.
لطفا از همرزمان و افرادی که در کنار شما بودند، بفرمایید.
بسیاری از یاران ما بعد از واقعه که به جبهه اعزام شدند، در دفاع 8 ساله و جنگ تحمیلی به شهادت رسیدند.
 آقای مرادی، امروز که سال‌ها از آن اتفاق گذشته، شاید بسیاری از جوانان همدانی از این بخش تاریخ شهرشان اطلاع نداشته باشند. بسیاری شاید نخستین بار باشد که می‌شنوند تعدادی از گروگان‌های سفارت آمریکا در همدان نگهداری شده‌اند. به نظر شما، ثبت این خاطرات چه اهمیتی دارد؟
بازخوانی تاریخ همدان و به خصوص اتفاقات خاصی که رقم خورده برای آگاهی نسل‌های بعدی و ماندگاری در تاریخ مفید و مؤثر است.
از فعالیت‌های جبهه و جهاد بفرمایید؟
بعد از واقعه گروگانها که به اتمام رسید، مأموریت جدیدی به من و شهید مازویی دادند تا در کودتایی در پادگان شهید نوژه که قرار بود اتفاق بیفتد حاضر شده و مانع از اجرایی شدن آن شویم. به عنوان نیروی عملیاتی وارد کار شدیم و الحمدلله این کودتا نقش بر آب شد.
من سال 1359 به جبهه اعزام شدم و در عملیات‌های بسیاری از جمله عملیات والفجر 8 شرکت کردم و در یکی از عملیاتها من و شهید مازویی با هم مجروح شدیم.
از اینکه وقت گذاشتید و در این را به ما کمک کردید، بسیار سپاسگزارم. امیدواریم با ثبت خاطرات شما و دیگر شاهدان آن دوران، ابعاد بیشتری از این ماجرا برای مردم و نسل جوان روشن شود. صحبت پایانی شما چیست؟
خواهش می‌کنم. زنده باشید.
امیدوارم اتفاقاتی که در آینده رقم می خورد به نفع جمهوری اسلامی باشد که قطعا همین طور است.